नेपालको निर्माण क्षेत्रमा १५ लाख भारतीय कामदार!

काठमाडौंः नेपालको श्रम बजारमा वार्षिक पाँच लाखको हाराहारीमा श्रम शक्ति बजारमा आउने गर्छन् । रोजगारीको खोजीमा करीब ४० लाख युवाशक्ति विदेश पलायन भएको तथ्याङ्क एकातर्फ छ । अर्का तर्फ नेपालका निर्माण कम्पनीहरू विदेशी कामदार नहुने हो भने निर्माणका काम गर्न नसकिने गुनासो गर्छन् ।

देश विकासको मेरुदण्डको रुपमा मानिएको निर्माण क्षेत्रमा कामदारको अभाव हुन थालेको व्यवसायी बताउँछन् । नेपालका युवा विदेश पलायन भए संगै नेपालका निर्माण व्यवसायी भारतीय कामदार ल्याएर काम गराउनु परेको बताउँछन् ।

नेपालको निर्माण क्षेत्रमा १५ लाखको हाराहारीमा भारतीय कामदार रहेको नेपाल निर्माण व्यवसायी महासंघका अध्यक्ष रवि सिंह बताउँछन् । भारत र बंगलादेश बाट कामदार नल्याए निर्माणका काम अधुरो जस्तै हुने उनको अनुभव छ । नेपालमा काम गर्न नेपालीले लाज मान्ने र विदेशमा जस्तो सुकै काम गर्न तयार हुने सामाजिक संस्कारको विकास भईरहेको अध्यक्ष सिंहको ठहर छ ।

याे पनि पढ्नुस  भारतबाट श्रम गर्न नेपाल प्रवेश गर्न नपाइने

साथीभाई, इष्ट्रमित्रको लहलहमै लागेर पनि धेरै नेपाली विदेश जानेको गरेको उहाँको भनाई छ । विदेशमा कमाएको पैसा खर्च गर्ने ठाउँ कम हुने र स्वदेशमा कमाएको पैसा खर्च गर्ने ठाउँ धेरै भएकोले पैसा बचत भएन भनेर विदेशमा जाने लहर पनि धेरै गरेकोे उनी बताउँछन् ।

नेपालमै निर्माण क्षेत्रमा काम गर्ने कामदारले न्यूनतम् आठ घण्टा काम गर्दा ३० देखि ३५ हजार कमाउने गरेको व्यवसायी संघका अध्यक्ष सिंह बताउँछन् । यस क्षेत्रमा काम गर्ने भारतीय कामदारले प्रतिव्यक्ति ४० हजारदेखि दुई लाखसम्म कमाउने गरेको उनको भनाई छ । बढ्दो विदेश मोह रोक्न सरकारले लागु गरेका सामाजिक सुरक्षा योजना लगायत बिभिन्न आकर्षक कार्यक्रम ल्याउन जरुरी रहेको अध्यक्ष सिंह बताउँछन् ।

याे पनि पढ्नुस  भारतबाट श्रम गर्न नेपाल प्रवेश गर्न नपाइने

वैदेशिक रोजगार सम्बन्धी जानकार डा. गणेश गुरुङ नेपालमा पहिलेदेखि चल्दै आएको लाहुरेपर्थाको कारण पनि स्वदेशमा भन्दा विदेशै रोज्ने मोह भएको कारण बताउँछन् । धेरै युवा जहाज चढ्न पाईने, विदेशका ठूला–ठूला महल देख्न पाईने र धेरै पैसा कमाइने मानसिकताको कारण पनि लहलहमै विदेश जानेको गरेको डा. गुरुङको भनाई छ ।

अर्को विदेशमा गए कामको करार अवधि भर कामको ग्यारेन्टी हुने र पैसा बचत हुने कारण देखाउदै विदेश रोज्ने गरेको उनी बताउँछन् । विदेशिने नेपाली कामदार रोक्न सरकारले ठोस योजनाका साथ अगाडि बढ्न जरुरी रहेको डा. गुरुङले बताए । नेपालका यूवाशक्ति विदेशिए संगै नेपालको निर्माण क्षेत्रमा भारतीय र बंगलादेशी नागरिक ल्याएर काम गराउनुपरेको अहिलेको तितो यर्थाथ रहेको गुरुङ बताउँछन् ।

याे पनि पढ्नुस  भारतबाट श्रम गर्न नेपाल प्रवेश गर्न नपाइने

यता वेदेशिक रोजगार बिज्ञ मधुविलास पण्डित पनि नेपालमा १२ महिना काम नपाइने समस्या र विदेश गए समाजमा ठूलो मान्छे भईने संस्कारका कारण पनि स्वदेशमा काम गर्न मान्छेको अभाव भएको कारण बताउँछन् ।

दैनिक जसो आफनो दैनिकी चलाउन विदेश जाने लहरले दीर्घकालीन रुपमा नेपाललाई ठूलो घाटा पुग्ने उनको भनाई छ । स्वदेशमै काम गर्ने संस्कारको विकास गरि यूवा लक्षित सर्टिफिकेट धितो राखेर ऋण दिने लगायत सरकारले ल्याएका योजनालाई व्यवहारिक रुपमा कार्यान्वयन गर्न जरुरी रहेको वैदेशिक रोजगार बिज्ञ पण्डित बताउँछन् । सरकारले उद्योग धन्धा खोलेर स्वदेशमै रोजगारी सिर्जना गर्न ढिला गर्न नहुने उनको भनाई छ । –गाेरखापत्र दैनिकबाट

कमेन्ट गर्नुहोस्